Szczątki 14 osób odnalazł zespół Biura Poszukiwań i Identyfikacji IPN w Zawiasach podczas wrześniowych prac poszukiwawczych na Litwie.

Mogiła odnaleziona została 13 września w ramach współpracy IPN z Dianą Oleinik, litewską archeolog, oraz przy wsparciu wolontariuszy ze Stowarzyszenia Odra-Niemen. Z analizy zawartości pochówku (głównie elementów odzieży, w tym także mundurow) można wywnioskować, że spoczywają w nim szczątki żołnierzy litewskich i polskich, którzy polegli w walkach konfliktu polsko-litewskiego lat 1919-20.

W 2018 roku, w czasie poszukiwań w zasobach Litewskiego Centralnego Państwowego Archiwum, udało się pozyskać listę osobową litewskich wojskowych spoczywających w Bortelach, Duksach, Lejpunach, Mejszagole, Nowych Trokach, Oranach oraz Wilnie. Dokument ten przekazany został Republice Litewskiej przez Polskę w 1938 roku, w ramach nawiązania stosunków dyplomatycznych.

Marian Sokalski, prezes Komitetu Opieki nad Grobami Wojennymi, przekazał te dane do departamentu dziedzictwa kulturalnego przy litewskim ministerstwie kultury. Wraz z nimi załączono zeznania i świadectwa lokalnej ludności, która wskazywała prawdopodobne wspólne miejsce pochówku żołnierzy koło stacji kolejowej w Zawiasach.

W tym roku dzięki współpracy z Konsulatem RP w Wilnie, do projektu poszukiwań mogiły włączony został zespół Biura Poszukiwań i Identyfikacji IPN.

Zobacz również: