117 lat temu, 18 października 1905 roku, w Warszawie założono Stronnictwo Polityki Realnej.

Powstało z ugrupowań ugodowych, próbujących podjąć dialog z państwem i społeczeństwem rosyjskim i uzyskać ugodę z nimi. By osiągać i realizować swoje postulaty działało sposobem „drobnych kroczków”. W swoim programie realiści próbowali osiągnąć konsensus pomiędzy ideami konserwatywnymi oraz nurtem umiarkowanego postępu. Uznawali naturalną potrzebę społeczeństwa do ciągłego postępu i ewoluowania, konieczność poprawy stanu życia wszystkich warstw społecznych.

Postulowali równość cywilną i polityczną obywateli, zabezpieczenie praw mniejszości narodowych, rozszerzenie samorządu w Kongresówce, uznanie praw języka polskiego w instytucjach państwowych, nauczanie w języku i duchu narodowym oraz późniejszą autonomię Królestwa Polskiego.

W 1906 roku podczas wyborów do Rady Państwa z SPR dostali się do niej Józef Ostrowski (prezes partii do 1908 roku), Leopold Julian Kronenberg oraz Eustachy Dobiecki. Wówczas realiści zbliżyli się ideowo z endecją. Po akcie 5 listopada SPR w większości poparło Radę Regencyjną.

SPR przestało istnieć w 1923 roku, gdyż nie posiadało charakteru masowego i demagogicznego, miało za to piętno ugodowców. Jego byłych członków znaleźć można było później w endecji, ugrupowaniach konserwatywnych i ziemiańskich, oraz sanacji. W międzywojniu pełnili funkcje głównie w MSZ, jako ambasadorowie i posłowie zagraniczni.

Zobacz również: