Najstarsza mieszkanka wsi Żanaszar w Kazachstanie, Sabina Nowakowska, modli się całe życie po polsku. Tego nauczyła ją matka. I choć w ojczystej mowie słów zna niewiele, to wypowiedziana modlitwa tysiące kilometrów od Polski brzmi wzruszająco.
Właśnie wróciłam z kilkudniowego pobytu na Ukrainie – w poszukiwaniu śladów po moich przodkach. Odwiedziłam Lwów oraz Mikołajów i wieś Demnia w obwodzie lwowskim. W Demni urodziła się moja Babcia. Szukałam tam grobów Jej Ojca i krewnych – pisze Pani Beata Pachnik, która podzieliła się z nami relacją ze swojej podróży na Kresy.
Fundacja Studio Wschód, wspólnie z Ośrodkiem Kultury i Sztuki we Wrocławiu oraz Kuratorium Oświaty we Wrocławiu, pod patronatem TVP Polonia, organizuje dziewiątą edycję Wielkiego Koncertu Kresowego, który w tym roku odbędzie się w dniach 18-19 maja na wrocławskim Rynku. Wolontariusze akcji MOGIŁĘ PRADZIADA OCAL OD ZAPOMNIENIA zakończyli swoje przygotowania do wyjazdu na Wschód, aby ratować zapomniane nekropolie.
Na południowej Ukrainie, przy granicy z Mołdawią, położony jest historyczny Jampol. Pierwszym jego właścicielem został pod koniec XVI wieku wielki hetman koronny Jan Zamoyski, który zbudował tutaj warowny zamek. W czasach I Rzeczpospolitej była to jedna z najpotężniejszych kresowych stanic, która broniła Podole przed Turkami, Kozakami i Tatarami. Wielka polska historia rozsławiona przez Henryka Sienkiewicza przetoczyła się przez ten gród, dzisiaj trochę zapomniany i położony z dala od głównych szlaków.
W dniach 16.08 – 30.08.2018 r. kolejny raz wyruszymy ratować polskie nekropolie znajdujące się na wschodzie, w tegorocznej akcji po raz pierwszy wyruszymy ocalić od zapomnienia groby Naszych Rodaków znajdujące się na terenie Gruzji – informują nasi przyjaciele Motocykliści.
Stulecie odzyskanie przez Polskę niepodległości mobilizuje nas do upamiętniania miejsc spoczynku polskich bohaterów, którzy w różnych latach oddali życie za ojczyznę. W 1920 roku, podczas wojny polsko-bolszewickiej, wojenne zmagania nie ominęły miejscowości Niżniów w woj. stanisławowskim. Ostatnią pamiątką stoczonych tam walk jest mogiła polskich legionistów. Uratowana przez miejscowych tablica jest mocno zniszczona i nie można z niej odczytać nazwiska jednego z żołnierzy. Poszukujemy jego danych, bo chcemy odnowić miejsce spoczynku bohaterów.
Wyróżniającą się wsią, oddaloną od Almaty o 30 kilometrów jest Żanaszar, do której Polacy przyjechali w 1936 roku z województwa żytomierskiego. Osiedli wśród Kazachów, Niemców i Turków. Do dzisiaj żyją tu w wielkiej zgodzie. Jeszcze tylko kilka babć pamięta czasy deportacji swoich rodzin z dzisiejszej Ukrainy. Pozostali urodzili się tutaj w Żanaszarze. Chociaż już nie mówią po polsku, to jednak zachowali wielkie przywiązanie do polskiej kultury, tradycji i wiary swoich przodków.
Kiejdany są znane szeroko w Polsce z powieści Henryka Sienkiewicza „Potop”, ale jakie są dziś naprawdę? (więcej…)
Program realizowany w największej polskiej wsi w Mołdawii – Swobodzie Raszków, która nazywana jest przez miejscowych MAŁĄ WARSZAWĄ. To dawne Księdzowo – założone przez polskiego kapłana, który pod koniec XVIII wieku, kiedy upadała Pierwsza Rzeczpospolita, osiedlił się w okolicach Raszkowa. Na odludziu wybudował chatę i skupił wokół siebie katolicką społeczność, która zachowała się tu do dzisiaj.
Polacy pojawili się w Mołdawii już w XVII wieku. Wielkie magnackie rody Zamojskich, Koniecpolskich i Lubomirskich miały tutaj swoje posiadłości. Drobna szlachta chętnie osiedlała się na żyznych ziemiach w dolinie Dniestru. Za czasów I Rzeczpospolitej istniało tutaj kilka kresowych twierdz, które broniły granic przed Turkami, Kozakami i Tatarami. Wielu naszych Rodaków przyjechało tutaj, gdy Mołdawia byłą jedną z republik Związku radzieckiego. Polskie skupiska znajdują się w tej chwili na Naddniestrzu. Mimo skomplikowanej sytuacji politycznej tego kraju, Polacy czują się tutaj dobrze.